Muzykanty ze Brymy

Jedyn chłop we wsi mioł ôsła, co bez dłōgi lata dźwigoł miechy do młyna, na kōniec jednakowōż siyłōw mu ubyło, a niy poradziōł już robić. Pan jego zaczōn rozważować nad tym, jako by sie go pozbyć, dyć ôsioł pokapowoł sie, skōnd wieje wiater, a uciyk ku mieście Bryma. Tam, myśloł, bydzie mōg ôstać muzykantym.

Jak już uszoł doś kōnsek drōgi, zejrzoł psa ôd myśliwcōw,  co leżoł na drōdze a ciynżko dychoł.

-Cōż tak dychosz, chytoczu - spytoł sie ôsioł.

-Ach, - padoł pies – stary żech je a niy nadowōm sie już do gōnōw, beztōż pan mōj chcioł mie zastrzelić, ale żech uciyk; jakoż teraz zarobia na chlyb?

-Wiysz co? - padoł ôsioł. – Ida praje do Brymy, coby ôstać muzykantym, pōdź zy mnōm, a chyć sie tyż tego fachu. Jo byda groł na lutni, a ty biōł bydziesz we bymbyn.

Pies przistoł na to a ruszyli do kupy we drōga.

Za jakiś czas zejrzeli kota, co siedzioł na drōdze ze zastaranōm gymbōm.

-Nō, cōż ci się to stało, stary fōnsoczu? - spytoł sie ôsioł.

-Ôch, źle, źle je na świecie! - padoł kot. - Stary już żech je, zymby mi sie stympiyły i wola leżeć za piecym, a niy lotać za myszami, beztōż pani moja chciała mie utopić, ale uciyk żech ji, a terazki niy wiym, co mōm robić.

-Pōdź z nami do Brymy, znosz sie przeca na kociyj muzyce, tōż ôstaniesz tak jak my muzykantym.
Kot przistoł na to a we trōjka ruszyli dalij. 

Za jakiś czas nasze uciekiniery przełaziyli kole zegrōdki ôd jakigoś siodłoka. Na wrotach siedzioł kokot a pioł, wiela mioł siyły.

-Bydź cicho, bo uszy brniōm! - padoł ôsioł. - Cōż tak ryczysz?

-Musza dobro pogoda nawrōżyć, bo nasza pani wyprała koszulki ôd Pana Jezuska i musi ich wysuszyć; a jutro bydōm goście i gospodyni kozała słōżce uwarzić mie na zupa, bo je żech już stary, a zaczynōm sie tracić. Tōż rycza, wiela mōm siyły, podwiyl mi jeszcze życio styko.

-Ôch, rycerzu ze czerwiōnym puszym, - padoł ôsioł – pōdź lepszy z nami, idymy do Brymy, coby ôstać muzykantami, a ty mosz dobry głos i mōg byś sie przikuplować ku naszej ôrkestrze. Na śmierć dycko mosz jeszcze czas.

Kokotowi spodoboł sie tyn pōmyślōnek i sztyrze muzykanty ruszyli do kupy w dalszo drōga.

Dyć dō miasta było daleko, beztōż noc zastała ich w lesie. Ôsioł a pies legli se pod srogim strōmym, a kot i kokot ôbrali se plac na astach, kokot toć że na samej szpicy strōma, kaj czuł sie na zicher. Niż usnōł, ôbejrzoł sie jeszcze roz doōbkoła, a zdało mu sie, co widzi jakiś światło migać bez asty. Tōż zawołoł na kamratōw, co po blisku je mi sie zdo chałupa, bo widać światło.

-Muszymy zarozki tam iś – padoł ôsioł. - Spani w lesie niy ma wcale fajne.

Tōż ruszyli we drōga ku świetle a za chwila zejrzeli rozświytlōne ôkno chałupy ôd zbōjōw. Ôsioł piyrszy prziszoł ku ôknie a wejrzoł do izby.

-Cōż tam widzisz, klapouchu? – spytoł sie kokot.

-Co widza? - ôdpedzioł ôsioł. - Widza stōł przikryty, a na nim jodło i pici, a zbōje siedzōm doôbkoła stoła a sie kustujōm.

-To by było coś dlō nas – dychnōł kokot.

-Ja, ja! Ôch, jak by to my siedzieli przi stole! - padoł ôsioł.

Po ôbradzie sztyrze kamracio znodli nareszczie knif, jako wygnać zbōjōw. Ôsioł ôprzōł sie przodnimi szłapami na ôkno, pies skoczōł ôsłowi na pukel, kot na pukel psowi, a kokot na głowa kotowi. Potym na jedyn znak zaczli wszyjscy ôroz muzyka; ôsioł ryczoł, pies szczekoł, kot mrauczoł, a kokot pioł; potym skoczyli bez ôkno do izby, aże szyby zabrzinczały. Zbōje porwały sie ze rykym, bo myślały, co to sōm nocnice, a ze srogim strachym uciykli do lasa. A sztyrze muzykanty siedli przi stole a zaczli jeś, choćby miesiōnc nic we pyskach niy mieli.

Jak sie już najedni do pełna, to pogasiyli światło, a poszli spać, kaj tam kerymu pasowało. Ôsioł legnōł se na kupce gnoja przed chałupōm, pies pod dźwiyrzami, kot na piecu we ciepłym hasiu, a kokot siod na dachu. A że byli zmochani drōgōm, tōż wartko uśli.

Jak przeszła pōłnoc, a zbōjce zejrzeli z daleka, że we chałupie niy ma już światła i wszystko zdało sie być spokojne, padoł herszt:

-Niy dōmy sie zagnać we kozi rōg! - a posłoł jednego ze zbōjōw, coby ôbadoł sytuacyjo.

Wywiadowca wloz po cichu do izby a prziszoł ku piecu, coby rozżygnyć światło. Zejrzoł po ćmoku blyszczeć sie śpypia ôd kota, myśloł co to sōm wōngle, tōż przitkoł ku nim kōnsek drzewka. Ale kot niy znoł błoznōw, skoczōł mu ku gymbie, a mocno przejechoł pō niyj pazurami. Zlynknyty zbōj skoczōł ku dźwiyrzōm, ale pies, co tam leżoł, ugryz go bez łydko, a jak przelatowoł bez plac, to  ôsioł, co leżoł na kupce gnoja, kopnōł go porzōmnie zadnimi szłapami. A kokot, ôbudzōny ze spanio, skuli tego butlu, zapioł głośno:

- Kukuryku!

Tōż uciyk zbōj, wiela mioł siyły we nogach a pado do herszta:

- Ôch, we chałupie tej siedzi ôkropiczno heksa, co sie dō mie dała, a podropała mi gymba pazurami, przed dźwiyrzami stoji kaban ze nożym, co poharatoł mi łydko. Na dworze leży czorno potwora, co ciepła wy mie kulokym; na dachu zaś siedzi syndzia, co zawołoł: „Dejcie gizda tu!” Tōż uciyk żech, wiela mioł żech siyłōw.

Ôd tego czasu niy ôpowożyli sie zbōje prziś nazod ku chałupie, a sztyrym muzykantōm tak sie tam spodobało, co aże do śmierci z niyj niy poszli. A tyn, co Wōm ô tym ôpedzioł, sōm wszyjsko  widzioł a słyszoł.

Autōr: Jacob i Wilhelm Grimm

Tytuł ôryginału: Die Bremer Stadtmusikanten

Tytuł polski: O czterech muzykantach z Bremy

Tłōmaczyni na j. polski: Marceli Tarnowski

Ze strōny: https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/o-czterech-muzykantach-z-bremy/