Gra „Ślōnski koblorz ôd Fojermana” (j.ślōnski)

Nowo gra ôd Fojermana. Je to moja piyrszo gra, tōż na razie sie ucza a słōchōm ôpinijōw ôd fachmanōw. Na razie gra je we etapie prōbowanio, tōż może sie jeszcze trocha pōmiynić, ale grać już idzie. Do gry trza pora ludzi: od 3-7 groczōw. Grać może kożdy ôd szkōłki do 100 lot. Idzie naszykować plansza, a idzie tyż grać bez niyj, nacechować pola na stole, delōwce atp. Kożdy grocz wyznaczo kole siebie 2 place: na potmanyj a na fuzekla. Ze potmanyja sie płaci do banku, a do fuzekle zbiyro sie wygrane. Na pojstrzodku wyznaczo sie pora placōw na banki a plac na hasiok. Sōm to kratki (mogōm być małe kastliki), kaj sie bydzie kładło piniōndze (knefle). Trza tyż trocha placu na ciepani koblym. Wielkość placu, ani kształt niy majōm znaczynio. Mo być wygodnie do granio. Trza dać pozōr, kery grocz gro z kerym i w kerym banku. Banki ułożōne sōm podle raje 1,2, 3, tyż wartko to pochytocie, mōm nadzieja, a sie Wōm spodobo. Możno wyglōndo to skōmplikowanie, ale taki niy ma. Cołko gra polego na tym, że niy mo wielkigo znaczynio, czy gro trzech groczy, czy siedym, bo kożdy grocz gro yno na 2 banki, musi pamiyntać swoja nōmera a wachować dwōch „swojich“ bankōw. Przi inkszych bankach je sie kibicym, ale idzie „styrczyć sie do gry”, jak sie zagro Jokerym, abo spoli bank kartōm „Gore”. Możno naszykujymy kedy jaki tōrniyj „Ô Puchar Ślōnskigo Koblorza”

Regulamin gry we „Ślōnskigo koblorza ôd Fojermana”

1.Gra „Ślōnski koblorz ôd Fojermana” to je gra towarzysko a we żodnym przipadku niy może być używano do grōw hazardowych. Właściciel robi wszyjsko, coby zasady gry były jasne a jednoznaczne. Ewyntualne niyścisłości we regulaminie grocze muszōm rozsōndzać miyndzy sobōm, a dać znać ô nich właścicielowi na adresa stawlik@wp.pl, coby to poprawić.

2.“Ślōnski koblorz ôd Fojermana“, to je gra dlo trzech do siedym ludzi. Do gry trza: kobel do gry, po 10 piniōnżkōw (knefli) i po 1 kneflu Jokera a po 1 kneflu „Gore“ dlo kożdego grocza a tyż trocha placu na stole, abo na delōwce. Idzie użyć plansze, ale niy ma to kōnieczne. Przido sie tyż trocha chynci do gry.

3.Kożdy grocz musi se wyznaczyć przi sia 1 plac na potmanyj i 1 plac na fuzekla. Ku tymu trza wyznaczyć na pojstrzodku place na banki, podle tego, wiela je groczy a 1 plac na hasiok. Idzie użyć plansze, wyznaczyć place na stole, patykym na ziymi, abo kredōm na asfalcie. Kształt, ani wielkość tych placōw niy mo znaczynio. Mo być wygodnie i niy mieszać sie jedne z drugim. Zagrejcie 1 szpil na prōba, potym bydzie to już proste.

4.Gra zaczyno sie ôd losowanio nōmerōw. Je to ważne, bo podle tego sie potym gro. Tyn, kery „wykulo” nojwyższo liczba ôczek we koblu mo nōmera 1 we grze a tak podle raje aże do ôstatnigo. Przi rymisie dwōch groczōw ciepiōm ôni koblym jeszcze roz. Kożdy grocz musi mieć swoja nōmera we grze ôd 1, 2, 3, 4 …

5.Na poczōntku gry kożdy grocz dostowo do potmanyja 10 groszy (knefli), 1 knefel „Joker” a 1 knefel „Gore”

6.Grajōm ze sobōm podle raje (wybrać muster podle tego, wiela groczy gro we grze):

-GRA DLO TRZECH GROCZY: grajōm ze sobōm grocze 1 ze 3 (bank 1), 2 ze 3 (bank 2), 1 ze 2 (bank 3). We porze (przi rymisie we ôbstawianiu) zaczyno niższo nōmera 1, (abo 2, jak gro ze 3)

-GRA DLO SZTYRECH GROCZY: grajōm ze sobōm 1 ze 3 (bank 1), 2 ze 4 (bank 2), 1 ze 4 (bank 3), 2 ze 3 (bank 4). We porze (przi rymisie we ôbstawianiu) zaczyno 1, abo 2. Niy grajōm ze sobōm nigdy 1 ze 2, ani 3 ze 4.

-GRA DLO PIYNCIU GROCZY: grajōm ze sobōm 1 ze 2 (bank 1), 3 ze 4 (bank 2), 1 ze 5 (bank 3), 2 ze 3 (bank 4), 4 ze 5 (bank 5).

-GRA DLO SZEJŚCIU GROCZY: grajōm ze sobōm 1 ze 2 (bank 1), 3 ze 4 (bank 2), 5 ze 6 (bank 3), 2 ze 3 (bank 4), 1 ze 6 (bank 5), 4 ze 5 (bank 6)

-GRA DLO SIEDMIU GROCZY: grajōm ze sobōm 1 ze 2 (bank 1), 3 ze 4 (bank 2), 5 ze 6 (bank 3), 1 ze 7 (bank 4), 2 ze 3 (bank 5), 4 ze 5 (bank 6), 6 ze 7 (bank 7)

7.We kożdym mustrze kożdy grocz gro we 2 bankach. Trza dować pozōr, coby grać podle raje a niy pōmylić bankōw.

8.Zaczynajōm gra grocze ze banku 1. Grocze bierōm ze swojich potmanyjōw po 3 grosze a we skryciu przed inkszymi groczami, za plecami bierōm do jednyj rynki 1-3 grosze, potym ta rynka wyciōngajōm przed sia a ôba grocze pokazujōm w tym samym czasie, wiela groszy ôbstawiyli (1-3). „Nadwyżka” ze drugij rynki trza wrōcić do potmanyja. Teraz bydōm kulać koblym. Kulo sie tela razy, wiela groszy sie ôbstawiyło. Piyrszy kulo koblym grocz, kery ôbstawiōł wiyncyj groszy. Grocz, kery cylnie na koblu liczba ôczek ze licytacyje zebiyro cołko pula ze banku do swojij fuzekle. Przi rymisie (1:1, 2:2) przi ôbstawianiu, piyrszy kulo grocz ze niższōm nōmerōm sztartowōm. Przi stowce maksymalnyj (3:3) mōmy tzw. „rymis sztrabujōncy”. Żodyn ze groczy niy może kulać koblym a gra idzie dalij na drugo pora a drugi bank. „Rymis sztrabujōncy” niy pozwolo tyż na użyci Jokera a „Gore” w tym mōmyncie. Pula niyrozegrano zostowo we banku do drugij kolejki.

9.Teraz gro drugo pora podle raje a ôbstawiajōm (we banku 2) tak samo 1-3 grosze kożdy, a pokazujōm knefle w tym samym czasie. Kto cylnie, biere kasa do fuzekle, a jak niy, to kasa leży dalij we banku. Tak samo przi „ rymisie sztrabujōncym“ kasa zostowo we banku. Potym gro trzecio pora (bank 3), sztworto (bank 4), piōnto (bank 5), szōsto (bank 6), abo i siōdmo (we mustrze dlo siedmiu groczy). Trza dować pozōr, coby grać podle raje a niy pōmylić bankōw.

10.We drugij kolejce przi prōznym banku (keryś go wygroł), ôbstawio sie zaś 1-3 grosze kożdy grocz. Jak we banku zostało coś kasy ze piyrszyj kolejki, kasa ta niy biere udziału przi licytacyji. Licytuje sie nowe stowki ze potmanyja. Zaczyno grocz, kery postawiōł wiynkszo stowka. Przi rymisie zaczyno grocz ze niższōm nōmerōm. Kulo sie tela razy, wiela knefli grocz postawiōł. Grocz, kery cylnōł liczba ze licytacyje zebiyro cołki bank (kwota licytowano a tyż to, co było we banku ze zeszłych kolejek)

11.Joker. Knefel mo dwie strōny, wyglōndo inakszy niż reszta kneflōw. Na jednyj strōnie moa nōmera 1, na drugij – nōmera 2. Grocz inkszy niż grajōnco dwōjka (tyn, kery niy gro we tym sam praje banku) może zagrać Jokera. Przed zagraniym Jokera trza mieć ugrane min.1 grosz we fuzekli. (niy idzie grać Jokerym ze prōznōm fuzeklōm). Po postawiyniu stowki ôd grajōncyj dwōjki, ale przed kulaniym koblym, kożdy inkszy grocz może użyć Jokera, jak zawoło „Joker“ a dociepnie go do banku i ôbrōci go strōnōm 1 abo 2 do gōry i wyznaczy stowka. Grocz tyn, kery użōł Jokera, kulo koblym przed inkszymi groczami ze grajōncyj pory, a prōbuje przejmnyć jejich pula ze banku. Przi wygraniu grocz tyn zebiyro pula ze banku, a przi przegranym płaci sztrofa:

-przi stowce 1- sztrofa 2 grosze ze fuzekle do banku, co ô niego sie praje gro (jak mu braknie we fuzekli, to idzie pōmōc se kasōm ze potmanyja, ale trza rachować 2 grosze za kożdy 1 grosz, co go braknie ze fuzekle)

-przi stowce 2 – sztrofa 4 grosze ze fuzekle do banku, co ô niego sie praje gro (jak mu braknie we fuzekli, to idzie pōmōc se kasōm ze potmanyja, ale trza rachować 2 grosze za kożdy 1 grosz, co go braknie ze fuzekle).

Po przegranym Jokerze a zapłacyniu „sztrofy” do banku, grocze ze grajōncyj pory grajōm dalij ô pula podle wylicytowanyj raje.

Jak przi przegranym Jokerze braknie groczowi, co go użył, groszy tak we fuzekli, jak i we potmanyju, może ôn grać dalej we„ swojich” bankach, w kerych je jeszcze niyrozegrano pula, ale niy może zagrać karty „Gore”. Karta „Gore” musi zostać we potmanyju do kōńcu gry, za sztrofa za niyrozliczōnego Jokera.

Jokera idzie użyć tyż niyskorzij, jak grajōnco pora zaczła już kulać koblym. W takim przipadku, kożdy grocz (tyż tyn ze grajōncyj pory), kery ciepnie Jokera pozbywo sie go z rynki, bez ryzyka przegranyj, dociepuje go do pule, ale niy może już sōm kulać koblym ô tyn bank w tyj kolejce. Jokera idzie wyciepać 1 roz we 1 banku w 1 kolejce. (niy może inkszy grocz w tyj samyj kolejce do banku wyciepać drugigo Jokera). Jokera ciepnyć idzie przed kulaniym koblym, niy po. (Ciepnyci Jokera niy mo znaczynio dlo zeszłego koblowanio, yno na tyn co bydzie, bezto niy idzie użyć Jokera po ôstatnim kulaniu koblym we danyj licytacyji.

Uwogi: Joker. Kartōm tōm idzie przejmnyć pula ze banku ôd przeciwnikōw, ale ryzykuje sie, że przi przegranyj idzie stracić to, co sie mo we swojij fuzekli a we potmanyju, możno i zablokować możebność użycio karty „Gore”. Jak sie niy chce za fest ryzykować, to idzie dociepnyć Jokera do kerego ze bankōw, coby sie go pozbyć z rynki, bez granio ô ta pula.

12.Karta „Gore“. Kożdy grocz może jōm użyć we praje kożdym mōmyncie. Warōnek: coby użyć karta „Gore“, piyrsze trza użyć Jokera (niy idzie go mieć we potmanyju). Po licytacyji pule we danym banku, kożdy ze groczy może użyć karty „Gore“. Idzie jōm tyż użyć we kożdym mōmyncie miyndzy koblowaniym ôd groczy. Karty „Gore“ może użyć tyż grocz, co gro w tyj porze. Niy idzie użyć karty „Gore“ po koblowaniu. Kulnyci koblym zaliczo wygrano, abo przegrano, a karta „Gore“ liczy sie yno „do przodku“, przeruwo dalsze ruchy. Karta „Gore“ likwiduje pula ze danego banku, co sie ô nia praje gro. Cołko pula z tego banku leci do hasiaka a knefle te niy bierōm już udziału we grze, ani niy sōm rachowane po skōńczyniu gry. Karta „Gore“ likwiduje yno pula z tego banku w tym mōmyncie, tōż w drugij kolejce grocze ôd nowa ôbstawiajōm tyn bank. Karta „Gore“ idzie trzimać we potmanyju, chocioż niy mo sie w nim piniyndzy, jak mo sie ôbstawiōny keryś ze bankōw, idzie grać dalij, ale trza liczyć sie z tym, że w kożdym mōmyncie przeciwnik może spōlić nasz bank (jak praje sie ô niego gro) i zostanymy ze kartōm „Gore“ we potmanyju.

Uwogi. „Gore”. Kartōm tōm idzie spolić pula ze dowolnego banku we kożdyj chwili, coby pozbyć przeciwników możebności wygranio jōm.

13.Grocz, co mo prōzny potmanyj (wszyjsko postawiōł już we banku), może grać dalij bez dociepowanio sie, podwiyl we banku je co do wygranio, abo przeciwnik mo co we swojim potmanyju do postawiynio. Grocz, kery mo prōzno we potmanyju i we jednym banku, a przeciwnik tyż mo prōzny potmanyj, kōńczy gra w tym banku, ale może dalij grać we inkszym banku. Jak grocz mo prōzno i we potmanyju i we ôbōch bankach, a niy mo skōnd dociepnyć, to kōńczy gra i dziwo sie inkszym groczōm, aże ôni skōńczōm, grać ze sobōm.

14.Gra kōńczy sie, jak wszyjscy grocze majōm prōzno we potmanyjach i we bankach tyż je prōzno. Niy tyczy sie to Jokera i „Gore“, bo ône mogōm zostać groczowi we potmanyju po skōńczyniu gry.

15.Na kōniec rachuje sie, wiela kery mo groszy we fuzeklach. Za kożdy wygrany grosz we fuzekli dostowo sie 10 pkt. Za kożdego wygranego Jokera dostowo sie 20 pkt. Za Jokera, co zostoł we potmanyju dostowo sie -20 pkt, i za „Gore” tyż -20 pkt. Pōnkty ze wszyjskich grōw sumuje sie. Wygrowo grocz, kery piyrszy uzbiyro 500 pkt, abo idzie grać na czas (1-2 godziny i gra kōńczy sie po skōńczyniu piyrszyj gry po tym czasie.

16.Przed kożdōm grōm robi sie losowanie nōmerōw sztartowych, chyba, że grocze ugodajōm sie na stałe nōmery na cołko gra.

17.Przi takimu rymisie, kaj wszyjscy grocze we grze majōm na kōniec jednakowo ilość groszy we fuzeklach i jednakowo ilość Jokerōw, je tak mianowany „ślōnski rymis“. Je to dyskwalifikacyjo dlo wszyjskich groczy a niy ma wygranego. Trza zostawić gra, a w tym dniu już niy grać wiyncyj. Wszyjscy grocze z tyj gry sōm przegrani, tōż niy mogōm brać sie do dalszyj gry.

18.We inkszych sytuacyjach, kerych tyn regulamin niy ôpisuje, decyduje ôrganizatōr, abo grocze muszōm ugodać sie sami miyndzy sobōm.

19.Przikładowo plansza do gry we „ślōnskigo koblorza“. To je yno ôriyntacyjne. Taki place trza wyznaczyć, a grocze sami decydujōm, jako a kaj se te place wyznaczōm, coby było wygodnie grać.

Stanisław Neblik – Fojerman